Naprawdę w pudełku. Ale na szczęście niezbyt hermetycznym. Trzeba je otworzyć i wtedy...
Barbara Popławska, „Coaching duszy w 33 odsłonach” (Gliwice 2008). Książka poetycka bardzo nietypowa. Nawet nie dlatego, że w pudełku. Ma kształt kołonotatnika. Albo kalendarza. Zresztą, po co opisywać wygląd. Książki służą do czytania, czasem wielokrotnego. Coaching duszy - napisałam to sobie w skrócie i wyszedł „ciąg dalszy” - c. d. O! Ciąg dalszy - czego? Czy nastąpi? Do pudełka należy zajrzeć głębiej. „W 33 odsłonach”.
Niedawno wszedł na ekrany film Małgorzaty Szumowskiej pod bardzo podobnym tytułem: „33 sceny z życia”. Na tytule podobieństwo się kończy. Bo odsłony Szumowskiej, choć jest ich tyle, ile lat miał Chrystus, odsłaniają destrukcję, bezradność, groteskowość tragizmu i tragizm groteski, rozpad świata. A 33 odsłony Barbary Popławskiej to - coaching, czyli „proces wzmacniania i poprawiania umiejętności i wiedzy w danej dziedzinie. Dotyczy rozwoju i wykraczania ponad poziom, na jakim się obecnie znajdujemy” (definicja praktykujących metodę). 33 odsłony odsłaniają:
1. To, co ukryte. Na przykład - a) siebie: Potrzebuję / ciebie // Ale jeszcze bardziej / siebie // Trochę jem / czasami śpię / chyba wiem („Niepokój”)
b) pragnienia: (...) jak być, jak mieć? / czego naprawdę / warto chcieć? („Coś”)
c) Istotę Sprawy: Głośno (...) / A może by / Tak ciszej? / Żeby coś usłyszeć? („Decybele”)
d) miłość (jest i o miłości! lubimy to!): Pukasz się w głowę? / Lepiej popukaj w serce / Może wreszcie otworzy („Drzwi do serca”)
I tak dalej.
2. Kolejne etapy życia, myślenia, oczekiwania. Na przykład:
a) ja w świecie: Nie mam czasu („Gonitwa”); Nie mam na NIC czasu („Nic”)
b) budowanie relacji: Proszę o trochę czasu / Proszę o dużo cierpliwości // proszę o to dla siebie i DLA CIEBIE („List do Ciebie”)
c) poznawanie siebie: samotność bywa potrzebna / żeby lepiej spojrzeć w siebie / żeby poczuć coś / czego jeszcze nie umiesz nazwać / żeby dać sobie czas / żeby dać czas czasowi, który leczy („Samotność”)
d) odzyskiwanie tego, co utracone: Pachnie choinką / świętami / marzeniami / makowcem / barszczem z uszkami // A jak pachnie nadzieja? / Opowiem Ci po Wigilii / między kolędami („Święta nadziei”)
Czasem potrzeba na to wielkiego czuwania i nieprzespanej nocy: niewyśniony / niespełniony / niespokojny sen // oczy zamknięte / dusza otwarta / a może / na odwrót? („Czuwanie”). Zdarzają się iluminacje : morze / nie może / morze / nie morze // a może / jednak morze? // nie morze! / OCEAN! („Ocean morze” - do Alessandro Baricco) ... i rozczarowania: Wielkieś mi uczyniła / pustki w duszy mojej / O Wielka Wyprzedaży / tym wtargnięciem swoim / w każdy mój zakamarek // Już chyba nic bardziej / mnie nie poruszy / niż oferta cudownej / sprzedaży na raty / w dniu oczekiwanej / trzynastej wypłaty („TREN - D XXI wyznanie zakupoholika”).
Ten ostatni cytat pokazuje dwie bardzo ważne cechy poezjowania Popławskiej - poczucie humoru i umiejętność wykorzystywania „skrzydlatych słów” literatury do budowania zaskakujących skojarzeń, ripost i puent: Jeść albo nie jeść? / Oto jest pytanie // Czy chcesz by McDonald/ dał odpowiedź na nie? („Pytanie”). I jeszcze: te proste zdania, te pozornie irytujące rymowanki, te natrętne oczywistości - tak nieoczywiste...
Początek to zachęta do Wielkiej Zmiany: Dlaczego boisz się zmiany? / Może wtedy nie będziesz musiał / Korzystać z wyprzedaży / W hipermarkecie uczuć... („Hipermarket uczuć”). A koniec - „List do siebie”: Pragnę ŻYĆ w swoim tempie / A nie w szaleństwie świata // Czy mi się to uda? / Nie wiem / SPRÓBUJĘ - potwierdza początkową diagnozę: Ciąg Dalszy Nastąpi, czyli Wszystko Jest Możliwe. Przecież tylko ludzie bez wyobraźni myślą, że pudełka służą do zamykania i zawiązywania sznurkiem. Tak naprawdę, każdy, kto szuka i zmienia, potraktuje pudełko jako rzecz przeznaczoną do otwarcia i sprawdzi, co jest w środku.
Autor: Agnieszka Czachowska
Źródło: miesięcznik „TWÓRCZOŚĆ”, marzec 2009 r.